گیلان و آذربایجان شرقی

در این مقاله نویسنده با اشاره به انتشار کتاب فوق که درباره مردمشناسی در دو استان گیلان و آذربایجان شرقی
است به بررسی این کتاب که تالیف پژوهشگران فرانسوی بوده و توسط دکتر مظفر امین فرشچیان ترجمه شده است، پرداخته است. در بخشهایی از کتاب و همچنین مقاله مذکور به منطقه قومی تالش پرداخته شده است.

  نگاهي به رسم چهارشنبه سوري در ميان مردم تالش

جشن‌هاي آخرين چهارشنبه سال در ميان قوم تالش كه بيشتر در حوزه غربي استان گيلان سكونت دارند، از اهميت زيادي برخوردار است. به اعتقاد مورخان آداب و رسوم خاص آخرين چهارشنبه سال در ميان تالش‌ها از اصيل‌ترين و قديمي‌ترين رسوم مربوط در ميان ايرانيان محسوب مي‌شود و آنها همواره بر گسترش معنويت و نوعدوستي در آن كوشيده‌اند. براي استقبال از اين جشن ملي زنان تالشي پس از خانه‌تكاني و تميز كردن منازل، به دامن كوه و دشت رفته و بنفشه‌هاي نورسته را كه بوي بهاربه همراه دارند، چيده وبه خانه مي‌آورند و استقبال از جشن چهارشنبه‌سوري آغاز مي‌شود.

  خشکه‌دريا

تالش سرزميني زيباست. اين سرزمين براي بسياري از هموطنان ناشناخته است. حتي براي خيلي ازخود تالشان. سرزمين تالش داراي مواهب بي‌كراني است كه از سرانگشت نقاش ازلي خداوندگار هستي‌آفرين تراويده و طبيعت بي‌كران آن چنان داراي آراستگي است كه آدمي در تماشاي جلوه‌هاي بس بديع و بي‌بديل آن ناگزير است انگشت حيرت به دندان گزد. «تالش‌زمين» هم مكان زيارت است؛ چه آن‌كه در جاي‌جاي آن بزرگاني از اولياءالله خفته‌اند. انسان‌هاي شريفي كه در حيات خويش ملجاء و مأمني براي مردم اين سامان بودند و آن‌گاه كه به ديار دوست شتافتند, تُربت‌شان زيارتگه عشاق عارف اين ديار شده است. و هم محل سياحت. سياحتي در طبيعت‌هاي بكر و شگرف. گردش در تابلوهاي رنگارنگ طبيعيِ تالش‌زمين آدمي را در فراسوي رؤياهاي واقعي سير مي‌دهد. طبيعت خيال‌انگيز ييلاقات مخملين سبزپوش تالش آن‌چنان زيباست كه بايد رفت و ديد نه گفت و شنيد، چه آن‌كه از قديم گفته‌اند «شنيدن كي بود مانند ديدن؟». امّا ما ناگزيريم از نوشتن. به جهت اين‌كه بشناسيم و بشناسانيم به ديگران تالش‌زمين‌ را.

  بقعه شاه میلرزان- شرحی مختصر از بقعه متبرکه شاه میلرزان خطبه سرای تالش

یکی از بقاع متبرکه استان گیلان و تالش بقعه شاه میلرزان معروف به سلطان محمود دینوری خطبه سرا می باشد که تقریبا در 18 کیلومتری میان ییلاق و قشلاق خطبه سرا واقع شده است به همین لحاظ دارای آب و هوای جالب و دلنشین است. اطراف و اکناف بقعه متبرکه پوشیده از درختان جنگلی است. این بقعه در خطبه سرا در محله ای به نام مشایخ که عموما از قشر کشاورز و دامدار و دامپروران تشکیل شده واقع شده است و از قدیم الایام زیارتگاه عام و خاص بوده و مردم معتقد با اهدای نذورات و ذبح قربانی همه ساله پیاده یا سواره عازم زیارت این بقعه متبرکه می شوند.

  بالا رفتن سن ازدواج دختران در گیلان و تالش

آمار نشان مي دهد كه بين سن ازدواج افراد با سواد و بي سواد گیلان بطور متوسط 2تا3 سال اختلاف وجود دارد.
همچنين شهر نشيني در گیلان و مخصوصا تالش يكي ديگر از عوامل موثر در افزايش سن ازدواج است و افراد شهرنشين به دليل عدم حمايت هاي خانوادگي، اشتغال بيشتر به تحصيلات و تمايل به كسب شغل بهتر و بالاتر ديرتر ازدواج مي كنند.

  سيري در آداب و رسوم عزاداري محرم در تالش

مقالة ذيل سعي دارد تا فرازي از مراسم تعزيت سرور و سالار آزادگان عالم، حضرت حسين‌بن‌علي را در مناطق تالش ايران به ويژه روستاهاي دوردست اين منطقه، شرح و معرفي کند. از آنجايي كه مراسم عزاداري امام حسين در تمام تالش تقريباً يكسان است، مراسم عزاداری منطقه امامزاده شفيع به عنوان نمونه، انتخاب و معرفی شده است.

  نقش عوامل محیطی بر زندگی مردم تالش

شکل گیری زندگی اجتمایی درتالش ممکن است پس از مهاجرت آرایایی ها و یا پیشتر از آن در این نقطه شکل گرفته باشد.از آنجائیکه نظرات متناقضی مبنی بر آریایی بودن یا نبودن این نژاد وجود دارد بنابراین مباحثه در این مورد علاوه بر اینکه به روشنی موضوع کمک نکرده بلکه بر پیچیدگی آن نیز خواهد افزود.

  برخی غذاهای محلی گیلان

در این مقاله برخی از غذاهای محلی گیلان به همراه نحوه تهیه آنها گردآوری شده است. برخی از این غذاها مختص به قوم تالش و برخی دیگر نیز مختص به قوم گیلک می باشند. بسیاری از غذاهای دیگر نیز بین این دو قوم و اقوام دیگر مشترک می باشند.

  فهرستي از جاذبه هاي گردشگري تالش

مطلبي كه ذيلاً مي ايد فهرستي از جاذبه هاي گردشگري تالش به روايت يك شهروند عادي ست . در اغاز اجازه مي خواهم به نكات جالب توجهي اشاره كنم كه مي دانم از آن بي اطلاع نيستيد و ان اين است كه گردشگري از منظر تعريفي كه امروزه از آن داريم ، صنعت نسبتاً جديدي ست كه در كنار صنايع توليدي ، تجارت و كشاورزي، از ركنهاي اقتصاد كشورهاي توسعه يافته و در حال توسعه مي باشد. اين صنعت براي بسياري از كشور ها پس از نفت بالاترين منبع درآمد ارزي به شمار مي آيد

  يخچالهاي قديمي كوههاي تالش

سرزمين تالش بخش مهمي از استان گيلان است كه غرب و شمال آنرا شامل مي شود . هرچند بصورت ظاهر دنباله كوهستاني مجموعه استان محسوب مي شود ،اما از نظر تاريخچه پيدايش وتحول ناهمواري ها از استقلال نسبي برخوردار است و ويژگيهاي مربوط به خود را دارا مي باشد .به علت مجاورت بادرياي خزر همانند ساير نواحي ساحلي يكي از سرسبزترين ، زيباترين وحاصلخيز ترين قلمرو ها ي ساحلي را به وجود آورده است.

  تالش و ساكنان آن

کوه های تالش كه در شمال غرب جبال البرز، ميان دشتهاي ساحلي درياي مازنداران و فلات آذربايجان كشيده شده ، نام خود را‌ به ساكنان دامنه هاي شرقي خود، يعني تالش ها مديون است. قوم تالش كه به يكي از شاخه هاي زبان ايراني سخن مي گويند در دره هاي ارتفاعات مرطوب و پر درخت اين سامان ريشه گرفته و به گونه اي مهاجرت شباني پيچيده، سازمان بخشيده است. اين خصوصيات به نحو آشكاري تالشان را از همسا‌يگانشان، يعني برنجكارانِ يكجانشين گيلك ساكن دشت گيلان از يك سو، و غله كاران ترك آذري مقيم اردبيل و خلخا‌ل از سوي ديگر، متمايز مي سازد. با اين حال خصوصيات مشترك بالا، در واقع سرپوشي است بر افتراق داخلي حاكم بر اين ناحيه، كه خود از جهتي بر تمايزات ناشي از وضع ناهنواري و از جهت د‌يگر به قرنها هرج و‌مرج سياسي نفوذ فوق العاده عناصر ترك زبان در شمال تالش مربوط مي شود.

  بناهاي باستانی و تاريخي شهرستان تالش

در این مقاله چند اثر باستانی و تاریخی در شهرستانهای تالش و رضوانشهر بررسی شده است که از آن جمله می توان به قلعه سلسال (صلصال) لیسار، اسپیه مزگت، حمام قديمي مريان و كاخهاي ييلاقي سردار امجد، كاخ قشلاقي سردار امجد و... اشاره کرد.

  آستارا؛ شهر بام‌های سفالی

آستارا، شهری کوچک در ساحل غربی دریای خزر و در شمالی‌ترین نقطه استان گیلان و آخرین نقطه مرزی ایران و جمهوری آذربایجان است.
آستارا از شرق به دریای خزر، از شمال به آستارای جمهوری آذربایجان، از غرب به شهرستان اردبیل و از جنوب به منطقه تالش نشین گرگان محدود است. در منطقه آستارا علاوه بر زبان ترکی آذربایجانی زبان تالشی‌ نیز رایج است ولی در اثر مهاجرت‌های زیاد از اهمیت آن کاسته شده است.

  ماسال را باید دید....

این مقاله کوتاه درباره شهرستان ماسال و موقعیت جغرافیایی آن است. در آن همچنین به اقتصاد منطقه و طبیعت بکر آن و اماکن زیبا و گردشگری این منطقه زیبای تالش اشاره شده و نویسنده ماسال را عروس گیلان نامیده است.

  پَره سَر

بخش پره سر، در مغرب و شمال شهرستان رضوانشهر قرار دارد. از شمال به بخش اَسالِم (در شهرستان طوالش )، از جنوب به بخش مرکزی (شهرستان رضوانشهر) و شهرستان ماسال ، از مشرق به دریای خزر و از مغرب به شهرستان خلخال محدود می شود و مشتمل است بر دو دهستان به نامهای دیناچال و ییلاقی اَردِه و شهر پره سر.